
Nieuwe kozijnen sluiten doorgaans beter af dan oude. Daardoor verdwijnt een deel van de toevallige luchtlekken waarop een woning ongemerkt leunde. Goede kierdichting bespaart warmte, maar ventilatie moet daarna nog steeds bewust geregeld zijn. In dit artikel lees je hoe je de bestaande toevoer en afvoer controleert, welke oplossingen passen en wanneer een grotere aanpassing nodig is.
De vervanging kan de luchttoevoer via kieren verminderen. Dat betekent niet automatisch dat elk raam een rooster nodig heeft: de juiste oplossing hangt af van het bestaande systeem, de functie van de ruimte en de omvang van de werkzaamheden. Condens, een muffe geur of vochtplekken zijn signalen om de woning en ventilatie te onderzoeken, maar bewijzen op zichzelf niet wat de oorzaak is. Ook koken, douchen, koude oppervlakken en bouwkundige vochtbronnen spelen mee.
Breng per ruimte in kaart waar verse lucht binnenkomt, hoe lucht door de woning stroomt en waar vochtige of gebruikte lucht wordt afgevoerd. Kijk naar bestaande gevelroosters, toevoeropeningen, afzuigventielen, de mechanische box en de ruimte onder binnendeuren. Een afzuigbox kan alleen lucht afvoeren als er voldoende toevoer en doorstroming is. Laat capaciteit en inregeling beoordelen als er klachten zijn of als de kozijnen een bestaande toevoeropening hebben vervangen.
Bij mechanische afvoer wordt lucht meestal uit keuken, badkamer en toilet afgevoerd. Buitenlucht moet dan via geschikte toevoeropeningen binnenkomen en via de woning naar de afzuigpunten kunnen stromen. Roosters kunnen onderdeel zijn van die oplossing, maar het type en de benodigde capaciteit moeten aansluiten op de woning en installatie. Lees hoe zelfregelende ventilatieroosters werken.
Een WTW-systeem voert verse lucht mechanisch toe en voert gebruikte lucht af. De warmte uit de afgevoerde lucht wordt overgedragen aan de toevoerlucht. Ombouw naar WTW vraagt ruimte voor een unit en een passend ontwerp van kanalen, toevoer, afvoer, geluiddemping en inregeling. Het is geen automatische of altijd rendabele stap bij alleen kozijnvervanging. Bekijk de verschillen tussen mechanische ventilatie en WTW.
De eisen zijn afhankelijk van de situatie: bestaande bouw, verbouw en nieuwbouw kennen niet zonder meer hetzelfde niveau. Alleen kozijnen vervangen betekent daarom niet automatisch dat een volledige nieuwbouwberekening geldt. Ook kun je niet zonder beoordeling aannemen dat het weghalen van een bestaande ventilatieopening altijd kan. Vraag bij twijfel na welke regels op de concrete werkzaamheden van toepassing zijn. Het Informatiepunt Leefomgeving licht de ventilatieregels voor bestaande bouw toe.
Als je tegelijk gevel, glas of dak verbetert, bekijk dan de luchtstromen als één geheel. Maak een overzicht van de huidige toevoer en afvoer voordat openingen worden aangepast. Voor een bredere aanpak van een steeds kierdichtere woning, zie ventilatie bij luchtdicht isoleren. Bij een complexe verbouwing kan een installateur of bouwkundig adviseur de benodigde capaciteit en uitvoering per ruimte vaststellen.
Nee, niet los van de rest van het systeem. Bepaal eerst hoe de woning lucht toevoert en afvoert. Als een rooster verdwijnt, moet worden nagegaan of de beoogde luchtverversing op een andere manier is geregeld.
Niet per se. Condens kan samenhangen met luchtvochtigheid, lage oppervlaktetemperatuur, gebruik en ventilatie. Kijk naar het patroon en laat bij aanhoudende vochtproblemen ook bouwkundige oorzaken controleren.
Dat hangt af van de woning, beschikbare ruimte, bestaande kanalen, renovatieplannen en wensen rond energie en comfort. Vergelijk eerst de aanpassing van het bestaande systeem met een nieuw toevoer-afvoersysteem.